Ελλάδα, ώρα μηδέν!


          time

Δευτέρα, 19 Σεπτέμβριος 2011

Ελλάδα, ώρα μηδέν. Με αυτή την έκφραση επενδυτικοί κύκλοι από το Λονδίνο αποτυπώνουν το κλίμα που επικρατεί στις διεθνείς αγορές σχετικά με τα όσα διαδραματίζονται με την τρόικα και τις εξελίξεις στο Eurogroup της Παρασκευής. Τραπεζικοί και χρηματιστηριακοί παράγοντες από το City τονίζουν πως η Ελλάδα κατά τη σημερινή τηλεδιάσκεψη παίζει το «τελευταίο της χαρτί» για το εάν θα πείσει την τρόικα ότι θα υλοποιηθούν οι στόχοι που προβλέπονται στο μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα.

Όμως γιατί η τρόικα ασκεί τέτοια πίεση, τη δεδομένη χρονική στιγμή; Το σενάριο που συζητείται έντονα τις τελευταίες ώρες στα χρηματιστηριακά γραφεία του Λονδίνου είναι αυτό της εσωτερικής στάσης πληρωμών για κάποιες ημέρες. Και γιατί θα γίνει αυτό; Γιατί θα καθυστερήσει η εκταμίευση της  6ης δόσης, έως ότου η κυβέρνηση πραγματοποιήσει αυτά που έχει υποσχεθεί στην τρόικα. Δηλαδή απολύσεις στο δημόσιο και περαιτέρω μειώσεις στις κρατικές δαπάνες.

Οι τροϊκανοί εμφανίζονται αδιάλλακτοι σε αυτά που ζητούν και σύμφωνα με πληροφορίες, έχουν διαμηνύσει στην Αθήνα πως ένα δεν «τρέξει» τις μεταρρυθμίσεις, δεν θα δώσουν το «πράσινο φως» για την απελευθέρωση της δόσης. Το ερώτημα που γεννάται είναι γιατί η τρόικα δεν το έκανε αυτό κατά τις προηγούμενες δόσεις του δανείου. Η απάντηση, σύμφωνα με τραπεζικούς κύκλους βρίσκεται στο γεγονός ότι στην τρέχουσα συγκυρία δεν υπάρχουν λήξεις ομολόγων, οπότε μία εσωτερική παύση πληρωμής για κάποιες ημέρες δεν θα πυροδοτούσε πιστωτικό γεγονός, ούτε θα ενεργοποιούσε την πληρωμή των Credit Default Swaps (ασφάλιστρα κινδύνου έναντι χρεοκοπίας).

Επομένως η τρόικα θεωρεί πως είναι χρυσή ευκαιρία να βάλει το «μαχαίρι στο λαιμό» στην κυβέρνηση τώρα, καθώς στην επόμενη δόση του Δεκεμβρίου υπάρχουν λήξεις ομολόγων και ακόμα και μία εσωτερική παύση πληρωμών προς το δημόσιο θα δημιουργούσε αναταραχή στις αγορές, καθώς μπορούσε να θεωρηθεί από κάποιους πιστωτικό γεγονός, οπότε θα ενεργοποιούνταν τα CDS και θα υπήρξαν σοβαρές συνέπειες για τις τράπεζες και τους ασφαλιστικούς οργανισμούς που ήταν κάτοχοι ελληνικών ομολόγων και CDS.

Για κάποιους το παραπάνω σενάριο αποτελεί μία από τις γνωστές θεωρίες συνωμοσίας, που καλλιεργούν οι κερδοσκόποι των αγορών προκειμένου, ώστε να κάνουν το παιχνίδι τους στις αγορές μετοχών και ομολόγων, αποκομίζοντας φυσικά σημαντικά κέρδη. Για κάποιους άλλους, ωστόσο, η αδιαλλαξία που επιδεικνύει η τρόικα την τρέχουσα χρονική συγκυρία και οι δηλώσεις του γερμανού υπουργού Οικονομικών Βόλφγκανγκ Σόιμπλε ότι απαραίτητη προϋπόθεση για την καταβολή της 6ης δόσης προς την Ελλάδα είναι η θετική έκθεση των τροϊκανών, μόνο τυχαία δεν πρέπει να θεωρούνται.

http://www.sofokleous10.gr

ΒΡΩΜΙΚΟΣ ΕΜΦΥΛΙΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ


eurofall

Οι ανόητες απειλές εναντίον της χώρας μας, ενδυναμώνουν την κρίση χρέους της Δύσης, η οποία απειλείται να εκτροχιαστεί από τον τεράστιο δανεισμό των τραπεζών, σε συνδυασμό με την υπερχρέωση των κρατών

Η Ευρωζώνη μοιάζει με ένα κλουβί ερμητικά κλειστό, στο οποίο έχουν τοποθετηθεί άγρια σαρκοβόρα θηρία και αδύναμα μηρυκαστικά – συνολικά δεκαεπτά. Το κλουβί αυτό δεν διαθέτει έξοδο κινδύνου, ενώ τα ζώα εντός του είναι εκτεθειμένα στις ορέξεις όλων των υπολοίπων θηρίων του εξωτερικού κόσμου – αφού ένα σαρκοβόρο της Ευρωζώνης δημιούργησε μόνο του επικίνδυνες ρωγμές, μετά από την επίσημη πρόσκληση φύλαξης του κλουβιού του, από τους «λύκους» του  ΔΝΤ– οι οποίοι εισέβαλλαν μάλλον αιτιολογημένα” (H.D.)

Άρθρο

Είναι προφανές ότι, οι τελευταίες δηλώσεις της Γερμανικής κυβέρνησης σχετικά με τη χρεοκοπία της χώρας μας (έχουμε την άποψη ότι, δυστυχώς και σε αυτή τη χώρα, η κυβέρνηση και οι πολίτες ανήκουν σε δύο διαφορετικά, αντίπαλα στρατόπεδα), καθώς επίσης με την δήθεν σχεδιαζόμενη, εθελούσια φυσικά έξοδο της από την Ευρωζώνη, έχουν προκαλέσει αφενός μεν την ολοκληρωτική «απορρύθμιση» της Ελλάδας (φαίνεται ότι τίποτα πλέον δεν λειτουργεί στη χώρα μας),αφετέρου τη μετάδοση της κρίσης χρέους στον υπόλοιπο «Νότο» – αφού η Ιταλία αναγκάσθηκε να πληρώσει επιτόκιο 5,6% για τα πενταετή ομόλογα που εξέδωσε, ενώ η Γαλλία δέχεται μεγάλη επίθεση στις τράπεζες της (η μέθοδος επίθεσης φαίνεται να έχει αλλάξει εδώ, αφού προηγούνται οι τράπεζες αντί του κράτους).

Επειδή δεν μπορεί να θεωρήσει κανείς ότι, πρόκειται για λανθασμένες ενέργειες ενός άπειρου υπουργού οικονομικών, όπως τουλάχιστον παρουσιάζονται στην κοινή γνώμη («η καγκελάριος τράβηξε το αυτί του αντικαταστάτη της», μας ενημερώνουν τα γερμανικά ΜΜΕ!), έχουμε την άποψη πως κάτι άλλο «κρύβεται» πίσω από τα «σφάλματα» του Γερμανού – εάν δεν αποτελούν τους συνήθεις εκβιασμούς της πάντοτε εκδικητικής Γερμανίας, με σκοπό την «απόσυρση» της Ελλάδας από τη διεκδίκηση των πολεμικών επανορθώσεων (υπολογίσθηκαν πρόσφατα από γνωστό Γάλλο οικονομολόγο στα 560 δις €).

Πάντως είναι μάλλον δύσκολο να πιστέψει κανείς ότι, η κλιμάκωση των πιέσεων συνέπεσε τυχαία με το ξεκίνημα της δίκης του Διστόμου στη Χάγη – ενώ φαίνεται να ανησυχούν πολύ περισσότερο από εμάς οι Η.Π.Α., αφού η κρίση της ζώνης του Ευρώ μπορεί να προκαλέσει ανεπανόρθωτες ζημίες στην ήδη καταπονημένη οικονομία τους (προβλέπεται πάντως κατάρρευση των ομολόγων του αμερικανικού δημοσίου, καθώς επίσης επίθεση της Κίνας στο δολάριο).

Όσον αφορά τώρα την ηγεσία της Ευρώπης, δυστυχώς επιβεβαιώθηκε απόλυτα αυτό που είχαμε ήδη αναφέρει, μετά τις «αποφάσεις» του Ιουλίου:

Το σχέδιο των ηγετών της Ευρωζώνης, σύμφωνα με το οποίο θα μεταλλασσόταν το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο σε μία οικονομική διακυβέρνηση της ένωσης, μάλλον οφείλει να ενταφιαστεί – μετά τα αποτελέσματα της τελευταίας συνόδου κορυφής. Πάνω από δέκα φορές μέχρι σήμερα έχουν ασχοληθεί οι Βρυξέλες με την κρίση χρέους και δανεισμού. Κάθε φορά οι συμμετέχοντες ισχυρίζονταν ότι θα έκαναν τα πάντα, για να εξασφαλίσουν τη σταθερότητα του Ευρώ – κάθε φορά η επόμενη ημέρα ήταν χειρότερη από την προηγούμενη. Η ευρωπαϊκή «κουστωδία» (ο «περιπλανώμενος θίασος», οι γυμνοί βασιλιάδες-πιόνια των αγορών) προτείνει συνεχώς ηρεμιστικά, τα οποία όμως λειτουργούν ως διεγερτικά, «ντοπάροντας» τις αγορές”.

Κλείνοντας την εισαγωγή μας, είναι ίσως σκόπιμο να αναφέρουμε εδώ τους κινδύνους των ευρωπαϊκών τραπεζών, με βάση τα δικά τους ληξιπρόθεσμα ομόλογα, τα οποία υπολογίζοντα στα 4 τρις € μόνο για τους επόμενους 12 μήνες. Ο Πίνακας Ι που ακολουθεί είναι αρκετά αποκαλυπτικός:

ΠΙΝΑΚΑΣ Ι: Ομόλογα δανεισμού ορισμένων ευρωπαϊκών τραπεζών

Τράπεζα 2011 2012 2013-2021 Σύνολο ομολ.*
Banco Santander 5,50 37,00 117,40 177,80
Banco Bilbao 4,50 11,50 64,00 90,30
Deutsche Bank 28,40 53,50 136,00 363,70
Commerzbank 164,2 212,7 257,70 859,00
BNP Paribas 56,80 66,90 106,40 338,80
Societe General 16,50 35,20 96,10 183,40
Intesa Sanpaolo 9,60 26,60 125,60 169,50
Unicredit 10,50 42,60 145,60 221,70

* Όλα τα ομόλογα που οφείλει η τράπεζα, συμπεριλαμβανομένων αυτών που λήγουν μετά το 2021

Πηγή: Bloomberg

Πίνακας: Β. Βιλιάρδος

Όπως φαίνεται από τον Πίνακα Ι, μόνο η γερμανική τράπεζα Commerzbank έχει ληξιπρόθεσμα ομόλογα για το 2011 ύψους 164,2 δις € και για το 2012 σχεδόν 213 δις €. Δηλαδή, μόνο στα δύο αυτά έτη οφείλει να πληρώσει περί τα 377 δις € στους δανειστές της – ένα ποσόν που ξεπερνάει το συνολικό χρέος της Ελλάδας.

Ακριβώς για το λόγο αυτό έχουν αυξηθεί τα CDS των τραπεζών, (από μηδενικά το 2007 στις 450 περίπου μ.β. σήμερα), ενώ το ΔΝΤ έχει αναφέρει «πρόβλημα» κεφαλαιακής επάρκειας ύψους 200 δις € για τις ευρωπαϊκές τράπεζες. Ποιος θα βοηθήσει ποιόν λοιπόν, εάν ακολουθήσει μία νέα ύφεση, ανάλογη με αυτήν του 2008; Οι υπερδανεισμένες τράπεζες τα υπερχρεωμένα κράτη;

Επομένως, δεν είναι καθόλου «έξυπνο» να διασύρεται η Ελλάδα – πόσο μάλλον να εκβιάζεται να χρεοκοπήσει, ανοίγοντας στην κυριολεξία τους ασκούς του Αιόλου για ολόκληρο το χρηματοπιστωτικό σύστημα – το οποίο όχι μόνο νοσεί σοβαρότατα, αλλά κινδυνεύει να καταστραφεί εντελώς. Ακόμη περισσότερο, όταν ένα ενδεχόμενο συμβάν στη χώρα μας θα κόστιζε στην ΕΚΤ πάνω από 110 δις € – με αποτέλεσμα να αναγκαζόταν η…. Συνέχεια

«ΚΥΚΛΩΤΙΚΕΣ» ΚΙΝΗΣΕΙΣ !…


 

Συνεχίζουν οι δεξιόστροφοι γερμαναράδες να κάνουν τα παιχνίδια τους και να χύνουν τη χολή τους κατά της Ελλάδας. Στην αχαρακτήριστη επίθεσή τους, αναβιώνει ο πατροπαράδοτος ακραίος σωβινισμός, γνωστός και μη εξαιρετέος από τις πληγές που προκάλεσε στο ταλαιπωρημένο σώμα της Ευρώπης (κι όχι μόνο…) και ψηλαφίζονται οι νεκραναστημένες τάσεις τους προς τον ηγεμονισμό.
Βέβαια, είναι νυχτωμένοι μακριά, αν νομίζουν πως η δεκαετία του 2010 μπορεί να μοιάσει σ΄ εκείνη του 1930 και των εφιαλτικών γεγονότων της…
Στις 17 Σεπτεμβρίου ο Γ. Παπανδρέου πάει στις ΗΠΑ αποφασισμένος να βάλει σε 4 επίπεδα, το ζήτημα του αγώνα που δίνει η χώρα για τη διάσωσή της, αλλά και το θέμα των γερμανικών συμπεριφορών, στο ΔΝΤ, σε μια σειρά ηγετών που θα τους δει στα πλαίσια της Γ.Σ. του ΟΗΕ, στην Σοσιαλιστική Διεθνή, συνεργαζόμενος με τους γερμανούς σοσιαλδημοκράτες και, τέλος, στον Ομπάμα, τον μόνιμο (και εν μέρει αναγκαστικά λόγω των επερχόμενων προεδρικών εκλογών) υποστηρικτή της Ελλάδας και της ανάγκης στήριξής της από μέρους της Ε.Ε.
Στο ΔΝΤ ο πρωθυπουργός πάει με στόχο να κλειδώσει, όχι μόνο την 6η δόση, αλλά και το 2ο πακέτο βοήθειας, παρουσιάζοντας μια ειλικρινή και βελτιωμένη εικόνα των μέτρων και των πολιτικών που έχουν εφαρμοστεί και θα εφαρμοστούν στη συνέχεια.
Στη Σοσιαλιστική Διεθνή, ως Πρόεδρος, ο Γ. Παπανδρέου θα βάλει την πολιτική διάσταση, όχι απλά των αιτίων που οδήγησαν την Ευρωζώνη σε κρίση, αλλά και της στάσης που κράτησαν απέναντι στα προβλήματα και τις εξελίξεις, οι ηγέτες της, μια στάση που δεν έχει καταφέρει, ούτε να λύσει το πρόβλημα, ούτε να εμποδίσει την επέκτασή του. Στη Διεθνή θα υπάρξουν σημαντικές αποφάσεις για την Ευρώπη, την κρίση και την πολιτική που πρέπει να εφαρμοστεί για την αντιμετώπισή της, μ΄ ένα ξεκάθαρο «ναι» στην ολοκλήρωση της ευρωπαϊκής ένωσης, με μια ανεπιφύλακτη υποστήριξη του Ευρωομολόγου, με μια σαφή …. Συνέχεια

ΚΑΠΩΣ ΕΤΣΙ !…


             
Οι τύποι – για την τρόϊκα μιλάω – βάζουν τους κεντρικούς στόχους, π.χ. το έλλειμμα στο 7,5%. Στη συνέχεια, με βάση τις νόρμες τους, αυτές του άκρατου φιλελευθερισμού, καθορίζουν τα μέτρα της πολιτικής που πρέπει να εφαρμοστεί, η οποία έχει πολλές παραμέτρους τις εξής δύο : μείωση αμοιβών και αύξηση της φορολογίας.
Στην εφαρμογή της, η πολιτική αυτή, προκαλεί παρενέργειες και εξουδετερώνει βασικές παραδοχές του προγράμματος, όπως είναι η διακύμανση του ΑΕΠ.
Με δεδομένη την επιβλαβή επίδραση της ύφεσης, που κινείται σε πολύ χειρότερα ποσοστά από τα προϋπολογισθέντα, τα νούμερα πέφτουν έξω και ο στόχοι δεν επιτυγχάνονται.
Οι τύποι – οι τροϊκανοί – έρχονται κάθε τόσο και να οι γκρίνιες, να οι κατηγορίες, να οι καταγγελίες, να και, οι συνήθεις και αμετανόητες, απαιτήσεις για νέα μέτρα !
Ε, ρε, αμάν πια !…
Η κατακρεούργηση του εργαζόμενου λαού δεν μπορεί – σε καμιά περίπτωση – να συνεχιστεί άλλο, θα υπάρξει εξέγερση. Αυτό, οι «ελεγκτές» το βλέπουν, αλλά απλά το διαπιστώνουν και το προφητεύουν, ενώ με την τακτική και την συμπεριφορά τους, το επισπεύδουν !
Τα αφεντικά τους, οι Μερκελοσαρκοζήδες, κάνουν τη δουλειά σε πιο ανώτερα επίπεδα, που είναι, όμως, το ίδιο επιβλαβής, έως καταστροφική για τη χώρα.


Αποφάσισαν τη συμμετοχή των ιδιωτών στην αναδιάρθρωση του χρέους, έριξαν τα λογίδρια και τις φανφάρες τους και την …έκαναν, αφήνοντας μόνη της την κυβέρνηση να βάλει τις τράπεζες στο χορό του rollover. Αυτοί αποφάσισαν την επικίνδυνη αυτή διαδικασία, αυτοί έβαλαν το στόχο, αυτοί σπεύδουν να νίψουν τα χέρια τους για τη μη προσέγγισή του. Τα συνεπαγόμενα είναι έτοιμοι να τα φορτώσουν στην ελληνική κυβέρνηση και να την κατηγορήσουν για ολιγωρία και αδυναμία,

Κάπως έτσι τα πράγματα κυλάνε – ή κατρακυλάνε – και κάπως έτσι «στοιχειοθετείται» η κυβερνητική ανικανότητα. και δώσε τροφή στα κάθε είδους φερέφωνα να αναπαραγάγουν τις αντιΠΑΣΟΚ και αντιΠαπανδρεϊκές κορώνες και μύδρους

Κάπως έτσι κι ο Σαμαράς θεμελιώνει την αντιπολιτευτική του στάση και πρακτική, φτάνοντας στο σημείο να εμφανίζεται κατήγορος, αντί νάναι μεταξύ των κατηγορουμένων.

Κάπως έτσι θα προκύψει κι ο Καραμανλής, για να διεκδικήσει τη δικαίωσή του και την αποκατάσταση της υστεροφημίας του !…

«Λαχανιασμένοι» οι τραπεζίτες τρέχουν τώρα για συγχωνεύσεις


Συνεχείς παρασκηνιακές διαβουλεύσεις διαδραματίζονται τις τελευταίες μέρες, με τους τραπεζίτες να προσπαθούν έστω και την τελευταία στιγμή να πετύχουν την δημιουργία νέων σχημάτων μέσω συγχωνεύσεων και συνεργασιών. Και αυτό γιατί κινδυνεύουν να χάσουν τον έλεγχο στα τραπεζικά τους ιδρύματα, αν τελικά υπαχθούν στο Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (ΤΧΣ) που σημαίνει και τηνκρατικοποίηση των τραπεζών.

Άλλωστε ο υπουργός Οικονομικών ήταν ξεκάθαρος όταν ρωτήθηκε για το ΤΧΣ,  τονίζοντας ότι όπως ορίζει σαφώς το Μνημόνιο για την είσοδο μιας τράπεζας στο ταμείο θα εκδοθούν κοινές μετοχές υπέρ του ταμείου και όχι προνομιούχες όπως πιέζουν οι μέτοχοι των τραπεζών.

Χθες μάλιστα από το βήμα της Βουλής ο κ. Βενιζέλος είπε ότι οι τράπεζες θα χρειαστούν κεφαλαιακή ενίσχυση, η οποία θα δοθεί μέσω του υφιστάμενου ταμείου, το οποίο θα κληθεί να καλύψει τις όποιες απώλειες (περίπου 5 δις. ευρώ) από την συμμετοχή των τραπεζικών ιδρυμάτων στοελληνικό πρόγραμμα ανταλλαγής χρέους (PSI).

Ταυτόχρονα η πίεση για τους μεγαλοτραπεζίτες, που θα χρειαστεί να καλύψουν μεγάλες κεφαλαιακές ανάγκες από την συμμετοχή τους στην ανταλλαγή ομολόγων, εντείνεται καθώς η ΕΚΤ αρχίζει να κλείνει τις κάνουλες, ενώ είναι αμφίβολο το κατά πόσο θα συνεχίσει να δέχεται τις εγγυήσεις του Μνημονίου (ύψους 30 δις. ευρώ) για τις τράπεζες υπό τον φόβο να μετατραπεί σε μια “bad bank”.

Έτσι χθες φούντωσαν οι φήμες ότι ήδη δύο τράπεζες έχουν ζητήσει από την Τράπεζα της Ελλάδος να κάνουν χρήση του Μηχανισμού Έκτακτης (ακριβότερης) Ρευστότητας (γνωστού και ως ELA), γεγονός που συνέβαλε και στην χθεσινή κατρακύλα των τραπεζικών μετοχών στο ΧΑ. Οι απώλειες άλλωστε των τραπεζών την τελευταία εβδομάδα φθάνουν στο 20% με κύριο χαρακτηριστικό την αποχώρηση των ξένων επενδυτών, που ξεπουλούν όσο όσο.

Νέα σενάρια συγχωνεύσεων και το ΚΑΤΑΡ

Σύμφωνα με την εφημερίδα «ΑΞΙΑ» διεξάγονται πυρετώδεις διαβουλεύσεις για την δημιουργία ενός νέου σχήματος μεταξύ Alpha Bank και Eurobank.Παράλληλα όπως αναφέρει η εφημερίδα από την πλευρά της Alpha έχει ζητηθεί από το Κατάρ να ξεκαθαρίσει κατά πόσο ενδιαφέρεται να συμμετέχει στρατηγικά είτε στην ίδια την τράπεζα μετά από αύξηση μετοχικού κεφαλαίου είτε στο νέο σχήμα που θα προκύψει από ενδεχόμενη συμφωνία με την Eurobank.

H απάντηση του Κατάρ αναμένεται σύντομα. Άλλωστε οι συζητήσεις με το ΚΑΤΑΡ για την συμμετοχή του στην ΑΜΚ της τράπεζας δεν είναι τωρινές και έχουν ξεκινήσει εδώ και μήνες.

Ο ρόλος της Εθνικής

Η Εθνική δεν αναμένεται να παρακολουθήσει τις εξελίξεις με σταυρωμένα τα χέρια. Ο φόβος ότι από μια τέτοια εξέλιξη μπορεί να χάσει την κυριαρχία της στο εγχώριο τραπεζικό σύστημα οδηγεί τα στελέχη της στο να αυξάνουν τις πιέσεις στην κυβέρνηση για την απορρόφηση μεγάλης τράπεζας. Όπως αναφέρει η…. Συνέχεια

Μια ιδέα για το μέλλονs


 

                

Και τώρα τι να κάνουμε; Ελάχιστα αλλά όχι ανύπαρκτα είναι τα περιθώρια που μας απέμειναν.
Ας καλέσουν, λοιπόν, έστω και τώρα, οι κύριοι…Παπανδρέου και Βενιζέλος, το συντομότερο δυνατό, τους 20-30 διαπρεπέστερους, από τους πάρα πολλούς διαπρεπέστατους και εγκυρότατους παγκοσμίως Έλληνες (των… «φιλελλήνων» τις συμβουλές τις έχει πάρει κατά κόρον η Κυβέρνηση, μέχρι τώρα) οικονομολόγους και τους βαθύτερους και εμπειρότερους γνώστες των ευρωπαϊκών πραγμάτων, που ζουν στην Ελλάδα, στην Αγγλία, στη Γαλλία, στη Γερμανία, στην Αμερική, το Βέλγιο και αλλού (και τον κ. Πεισσαρίδη, εννοείται) με αποκλειστικό κριτήριο την επιστημοσύνη, το κύρος και την εμπειρία τους και πάντως χωρίς κανένα κομματικόν αποκλεισμό. Να τους ζητήσουν (οι προσκαλούντες) να κλειστούν για τρεις- τέσσερις ημέρες σε ένα απομακρυσμένο λιτό ξενοδοχείο, χωρίς κινητά, τηλεοράσεις και δημοσιογράφους. Να θέσει η Κυβέρνηση στη διάθεσή τους τη στατιστική Αρχή και όποιο στοιχείο, έγγραφο ή τεχνική υποστήριξη χρειαστούν.

Να τους ζητηθεί να επιστρατεύσουν όλη την έγνοια, τον πόνο και την αγάπη τους για την Πατρίδα. Μακριά από κάθε κομματική, ιδεολογική ή άλλη δέσμευση, υποχρέωση ή συμφέρον και να συντάξουν μια –κατά το δυνατόν- ομόφωνη, σύντομη, σαφή και κατανοητή συμβουλευτική Έκθεση. Υπογεγραμμένη με ευκρινή και ευανάγνωστα τα ονοματεπώνυμα και τους τίτλους των συντακτών. Ουσιαστικά αυτή η Έκθεση, θα απευθύνεται προς το Έθνος (τόσο υπεύθυνα πρέπει να…… Συνέχεια

Η Ευρώπη δεν χρειάζεται να περιμένει τη Γερμανία…


Από το sofokleous10.gr

Το μέγεθος μετράει. Αυτό είναι το δίδαγμα από τη διαμάχη για το ανώτατο όριο του δημόσιου χρέους των Ηνωμένων Πολιτειών και την υποβάθμιση της πιστοληπτικής αξιολόγησης της Αμερικής από τον οίκο Standard & Poor’s, που καμιά τους δεν οδήγησε σε αύξηση των αποδόσεων των αμερικανικών ομολόγων. Αυτό είναι το δίδαγμα και από την περίπτωση της Ιαπωνίας, η οποία…

 συνδυάζει τις χαμηλότερες αποδόσεις ομολόγων στον κόσμο με ένα από τα υψηλότερα δημόσια χρέη.
Το δίδαγμα αυτό έχει προφανείς συνέπειες για τις χώρες της Ευρωζώνης: πρέπει να συγκεντρώσουν από κοινού το χρέος τους – με ή χωρίς τη συμμετοχή της Γερμανίας. Τα πλεονεκτήματα της δημιουργίας μιας αγοράς ομολόγων με μέγεθος ανταγωνιστικό προς της Αμερικής και της Ιαπωνίας ξεπερνά τα σχετικά κόστη.
Το μέγεθος θα επιτρέψει τη διασφάλιση χαμηλών επιτοκίων για τον δανεισμό των ευρωπαϊκών κρατών. Ο συνολικός όγκος των τίτλων του αμερικανικού δημοσίου που κυκλοφορούν σήμερα ανέρχεται σε 9,500 δις δολάρια (6,600 δις ευρώ). Για την Ιαπωνία, ο όγκος των τίτλων της είναι 75,000 δις γεν (7,900 δις ευρώ). Ακόμα κι αν υπολογίσουμε το κομμάτι του χρέους που κατέχει ο δημόσιος τομέας των δύο αυτών κρατών, και ιδιαίτερα της Ιαπωνίας, ο όγκος των τίτλων που κυκλοφορεί στην αγορά παραμένει πολύ μεγάλος. Στην πραγματικότητα πρόκειται για τίτλους που είναι αδύνατο για τους επενδυτές να αποφύγουν. Έτσι δεν το κάνουν. Οι επενδυτές είναι σήμερα πρόθυμοι να χρηματοδοτήσουν για 10 χρόνια την Ουάσιγκτον με 2.3% ετησίως και το Τόκιο με 1% ετησίως.

Ας συγκρίνουμε αυτά τα στοιχεία με την εθνικά κατατεμαχισμένη αγορά κρατικών ομολόγων της Ευρώπης. Στα τέλη του 2010 κυκλοφορούσαν ιταλικά ομόλογα ύψους 1,500 δις ευρώ γερμανικά ομόλογα ύψους 1,400 δις ευρώ, ομόλογα της Γαλλίας ύψους 1,300 δις ευρώ και της Βρετανίας ύψους 1,100 δις ευρώ. Όλες αυτές οι αγορές έχουν αξιοσημείωτο μέγεθος. Αλλά οι επενδυτές μπορούν να τις εγκαταλείψουν πολύ πιο εύκολα από ό,τι θα μπορούσαν να εγκαταλείψουν τα αμερικανικά ή τα ιαπωνικά ομόλογα. Για να το δούμε αλλιώς, μια έξοδος των επενδυτών ενός δεδομένου μεγέθους από τα ομόλογα μιας ευρωπαϊκής χώρας προκαλεί πολύ περισσότερα προβλήματα από ό,τι μια ανάλογου μεγέθους έξοδος των επενδυτών από τις μεγαλύτερες αγορές.

Και αυτό έχει δύο συνέπειες. Η μία είναι ότι τα περισσότερα, αν όχι και όλα τα ευρωπαϊκά κράτη καταβάλλουν υψηλότερες αποδόσεις από ό,τι θα έκαναν αν λειτουργούσαν ως ενιαία οντότητα. Η άλλη είναι ότι καθίστανται ευάλωτα στον πανικό των αγορών από τη στιγμή που οι επενδυτές θα αρχίσουν να ανησυχούν για τους κινδύνους αναχρηματοδότησής τους. Και είναι κυρίως αυτό που έχει οδηγήσει στον αποκλεισμό της Ιρλανδίας και της Πορτογαλίας από τις αγορές και που μολύνει τώρα τις αγορές ομολόγων της Ισπανίας, της Ιταλίας, ακόμη και της Γαλλίας.
Όταν ο πανικός καταστεί υπολογίσιμη απειλή μόνο οι δρακόντειες δημοσιονομικές περικοπές μπορούν να καθησυχάσουν τις αγορές, όπως το πρόγραμμα λιτότητας που εφάρμοσε προληπτικά πέρυσι η Βρετανία και που και άλλα κράτη της Ευρωζώνης αναγκάστηκαν να υιοθετήσουν έκτοτε. Αλλά αυτά τα προγράμματα πιέζουν την οικονομία και δεν είναι καθόλου σίγουρο ότι θα αποδώσουν. Η παρατεταμένη στασιμότητα επιδεινώνει το βάρος του δημοσίου χρέους και υπονομεύει το αξιόχρεο τόσο όσο και οι δημοσιονομικές ατασθαλίες.

Αν όμως μια αγορά ομολόγων έχει σημαντικό μέγεθος, όλη αυτή η αυτοεκπληρούμενη δυναμική μπορεί να αντιστραφεί. Η Αμερική και η Ιαπωνία έχουν τα απαραίτητα δημοσιονομικά περιθώρια προκειμένου να χρηματοδοτήσουν βραχυπρόθεσμα δημοσιονομικά μέτρα στήριξης της οικονομίας τους. Μπορούν να χρησιμοποιήσουν τα δημοσιονομικά τους περιθώρια για να εκκινήσουν την ανάπτυξη που στη συνέχεια θα βελτιώσει τις δημοσιονομικές τους προοπτικές.
Την ίδια επιλογή μπορούν να κάνουν και οι χώρες της Ευρωζώνης, αν βεβαίως αποφασίσουν να το επιλέξουν. Η αντικατάσταση όλων των εθνικών κρατικών ομολόγων (όχι όμως των δανείων) με ένα κοινό ευρωπαϊκό ομόλογο θα δημιουργήσει μια αγορά αξίας 5,500 δις ευρώ. Η αγορά αυτή θα διαθέτει τις εγγυήσεις κυβερνήσεων που έχουν λιγότερο χρέος, μικρότερα ελλείμματα και μεγαλύτερη φορολογική ικανότητα από τις ΗΠΑ και την Ιαπωνία. Έτσι το ευρωομόλογο θα οδηγήσει σε χαμηλότερες αποδόσεις από το σημερινό μέσο όρο της Ευρωζώνης και θα ελαχιστοποιηθεί η πιθανότητα μιας μαζικής φυγής επενδυτών.
Επομένως τι περιμένει η Ευρωζώνη; Η συνήθης απάντηση είναι πως από τη στιγμή που η έκδοση του ευρωομολόγου απαιτεί κοινές και διαφορετικές εγγυήσεις, είναι πολιτικά μη εφικτή. Συν τοις άλλοις, συνεχίζει το επιχείρημα, το κοινό ευρωπαϊκό ομόλογο ενέχει οικονομικούς κινδύνους από τη στιγμή που συνετά και σπάταλα κράτη θα πληρώνουν τις ίδιες αποδόσεις και τα χρέη των σπάταλων θα προστεθούν στο παθητικό των χωρών του πυρήνα που ακόμα διαθέτουν σχετική ασφάλεια. Αλλά αυτές οι αντιρρήσεις είναι λιγότερο πειστικές από ό,τι φαίνονται.

Υπάρχουν πάρα πολλοί τρόποι περιορισμού των κινδύνων των κοινών εγγυήσεων. Η έκδοση των ευρωομολόγων θα μπορούσε να γίνεται μετά από αποφάσεις μιας κατάλληλης πλειοψηφίας. Τα εθνικά Συντάγματα θα μπορούσαν να περιλάβουν την προτεραιότητα των υποχρεώσεων των ευρωομολόγων. Θα μπορούσε να τεθεί ένα όριο στο σύνολο των ευρωομολόγων που θα εκδίδονταν, για παράδειγμα με την υιοθέτηση της ιδέας του ‘Μπλε’ (κοινού ευρωπαϊκού) ομολόγου και του ‘Κόκκινου’ (εθνικού) ομολόγου, κατά την πρόταση του Ινστιτούτου Μπρύγκελ. Και το κόστος εξυπηρέτησης του χρέους θα μπορούσε εύκολα να διαφοροποιηθεί μέσα από την χρέωση των κρατών ανάλογα με το μερίδιο δανεισμού τους.
Η πραγματική απάντηση είναι ότι η Ευρώπη περιμένει τη Γερμανία που ο λαός της έχει αλλεργία σε οτιδήποτε μοιάζει με ‘ένωση δημοσιονομικών μεταβιβάσεων’ και που η ηγεσία της πιστεύει ότι το γερμανικό δημόσιο θα πληρώνει υψηλότερες αποδόσεις με το ευρωομόλογο παρά με τα σημερινά υπερασφαλή γερμανικά ομόλογα. Η λύση σε αυτό είναι η εισαγωγή του ευρωομολόγου να μην περιλάβει τη Γερμανία. Ας πάρουμε την Ευρωζώνη χωρίς τη Γερμανία και τους εταίρους της που κουβαλούν τα ίδια μυαλά – την Ολλανδία, την Αυστρία, τη Φιλανδία και τη Σλοβακία. Ας αποκλείσουμε και την Ελλάδα που σε κάθε περίπτωση απαιτεί ειδικούς χειρισμούς. Οι υπόλοιπες 11 χώρες θα μπορούσαν κάλλιστα να δημιουργήσουν μια αγορά ομολόγων ύψους 3,500 δις ευρώ με μακροοικονομικά μεγέθη μόνο οριακά χειρότερα εκείνων της Ευρωζώνης σαν σύνολο.

Δεν υπάρχει κανένα οικονομικό εμπόδιο ούτε αξεπέραστα νομικά εμπόδια. Αν το ήθελαν τα κράτη, θα μπορούσαν κάλλιστα να υπογράψουν μια νέα συνθήκη που θα ήταν συμβατή με τα καθήκοντά τους απέναντι στη νομισματική ένωση έτσι όπως ορίστηκαν στη Συνθήκη της Λισσαβόνας. Η νέα αυτή συνθήκη δεν παραβιάζει τη ρήτρα της ‘μη διάσωσης’: η συμφωνία για κοινό δανεισμό δεν σημαίνει ότι το ένα κράτος αναλαμβάνει το χρέος του άλλου.

Όλα αυτά όμως αφήνουν απέξω την πολιτική. Σίγουρα δεν θα αρέσει στις Βρυξέλλες η ιδέα μιας ομάδας κρατών της Ευρωζώνης που προχωρούν μόνα τους. Δεν αντίκειται ωστόσο στο ευρωπαϊκό πνεύμα. Οι χώρες που θέλουν να προχωρήσουν στην έκδοση του ευρωομολόγου για να προστατέψουν την ευημερία τους μπορούν κάλλιστα να το κάνουν αντί να παραμένουν εγκλωβισμένες στις γερμανικές αρνήσεις. Καμία ένσταση σε αυτό δεν δικαιολογείται από την στιγμή που το Βερολίνο δεν πληρώνει το σχέδιο.
Πώς θα φαινόταν μια τέτοια κίνηση στη Γερμανία; Οικονομικά το Βερολίνο μπορεί να διαπίστωνε ότι το πιστωτικό του πλεονέκτημα θα διαβρώνονταν αν οι επενδυτές έβλεπαν μια εναλλακτική αγορά ομολόγων σε ευρώ που θα ήταν μεγαλύτερη και οικονομικά ελκυστική. Πολιτικά μπορεί οι Γερμανοί ψηφοφόροι να φοβούνταν μην μείνουν πίσω από την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση ακόμη περισσότερο από ό,τι φοβούνται σήμερα να μην καταλήξουν οι ταμίες της Ευρώπης. Σε κάθε περίπτωση η ισχύς είναι πράγματι στα χέρια των κρατών των υπολοίπων κρατών της Ευρωζώνης. Και πρέπει να τη χρησιμοποιήσουν.
Αρέσει σε %d bloggers: